Algorytm karmienia i pojenia chorego niesamodzielnego

Karmienie i pojenie doustne chorego niesamodzielnego

Każdy człowiek, aby mógł żyć musi spożywać pokarmy, musi pić.

U osób chorych pokarmy podaje się w stałych godzinach –drogą doustną.

Jeżeli opiekun zaobserwuje problem z karmieniem – zgłasza ten fakt do pielęgniarki.

Sposób przyjmowania pokarmu zależy od  stopnia  samodzielności chorego,jednostki chorobowej.

Nieraz konieczne jest podawanie płynów dożylnie ,aby nie doszło do odwodnienia.

Cele zabiegu

·         dostarczenie pożywienia

·         nawodnienie organizmu

Materiały i środki

·                   serwetka jednorazowego użytku lub ręcznik kuchenny lub śliniak jednorazowy,

·                   odpowiednio przygotowany pokarm,

·                   słomka do picia,

·                   ciepła woda do podgrzania pokarmu,

·                   fartuch foliowy,

·        rękawiczki jednorazowe,

·        worek  czerwony ,

·        worek niebieski,

·        środek do dezynfekcji rąk ,

·        środek do dezynfekcji powierzchni.

 Przybory i sprzęt

·         taca

·         blat stolika przyłóżkowego lub stolik „przyjaciel”

·         sztućce dostosowane do możliwości chorego,

·         kubek z napojem lub pojnik,

·         miseczka  do podgrzania pokarmu,

·         termometr do produktów spożywczych

·         krzesło, taboret

           ręcznik

            kosz na brudną bieliznę

           kosz na odpady medyczne

·         zestaw do mycia zębów,

·         parawan.

Niebezpieczeństwa

·        zachłyśnięcie

·        oparzenia jamy ustnej

·        zaaspirowanie pożywienia do drzewa oskrzelowego

·        wymioty

·        zatrucia

Zasady

W trakcie karmienia i pojenia chorego należy:

• zapewnić mu wygodną pozycję –najlepsza pozycja  siedząca z podparciem pleców

• podawać pokarm o temperaturze około28- 30°C, w dostosowanej konsystencji,

• zapewnić choremu samodzielność w miarę jego możliwości

• obserwować chorego, szczególnie zwrócić uwagę na możliwość zakrztuszenia się,

• nie pospieszać chorego,

• przed karmieniem wywietrzyć pomieszczenie i zapewnić estetykę otoczenia,

Odpowiednie przygotowanie pokarmu polega na przygotowaniu zgodnym z ustaloną dietą, z dostosowaniem do możliwości gryzienia i połykania; w razie potrzeby opiekun rozdrabnia pokarm, np. kroi chleb na  mniejsze kawałki.

Algorytm  karmienia  i pojenia chorego niesamodzielnego

1. Zapoznaj się ze zleceniem, oceń stan chorego i poinformuj go o posiłku.

2. Wykonaj czynności przygotowawcze(okna ,drzwi ,parawan ), umyj ręce

3.Przygotuj zestaw

4. Na stoliku przyłóżkowym umieść pokarm, sztućce, serwetkę.

5. Kubek z pokarmem umieść w miseczce z ciepłą wodą (w warunkach pracownianych).

6. Podejdź do chorego.

7. Załóż fartuch i rękawiczki.

8. Usiądź przy chorym na krześle.

9. Podłóż mu pod brodę serwetkę.

10.Podaj na łyżeczce pokarm z kubka i spytaj czy nie jest za ciepły- jeżeli może sam jeść –nie wyręczaj.

11.Podawaj pokarm powoli w tempie dostosowanym do chorego.

12.Jeśli podajesz pokarm stały, podziel go na małe kęsy.

13.Podawaj pokarm w ilości i częstotliwości dostosowanej do możliwości połykania przez pacjenta.

14.Zadbaj aby chory spożył przygotowane leki jeśli są do spożycia w trakcie jedzenia.

15.Osusz usta chorego serwetką.

16.Po posiłku zadbaj ,aby chorego napoić – płyny podawane w czasie jedzenia rozrzedzają sok żołądkowy i niekorzystnie działają na proces trawienia. Podawaj płyny do picia opierając brzeg kubeczka o usta chorego lub podaj picie za pomocą pojniczków czy słomki jednorazowego użytku.

17.Po posiłku umyj choremu zęby i ręce, jeśli trzeba .Jeżeli chory jest leżący umyj też sztućce. Uporządkuj stolik.

18.Zostaw chorego w pozycji siedzącej lub półsiedzącej około 30 minut, żeby pokarm zgromadzony w żołądku nie wrócił do przełyku i nie przedostał się do dróg oddechowych, powodując zachłyśnięcie.

19.Wykonaj czynności końcowe – porządkowe.

20.Udokumentuj wykonane czynności i zapisz ilość podanego pokarmu i płynów (jeśli chory ma prowadzony bilans płynów).

Uwaga

• Przy karmieniu chorego z chorobą Parkinsona ułóż chorego w pozycji półwysokiej z brodą pochyloną do klatki piersiowej.

• ·        Wszystkie przyjęte pokarmy i płyny zanotuj w karcie bilansu wodnego.
  
  
  ·        Liczba posiłków -3-5 x dziennie.
  
  
  ·        Stałe pory przyjmowania pokarmów.
  
  
  ·        Pacjenci z izolatek –na salę nie wolno podawać jedzenia na tacy –pokarm należy w kuchence przełożyć do jednorazowych naczyń      i tak przygotowany zanieść choremu – po spożyciu posiłku  opakowania jednorazowe wrzucić do czerwonego worka z odpadami medycznymi.
   

Standard opieki nad pacjentem hospitalizowanym

1. Opieka sprawowana przez pielęgniarki /opiekunów nad pacjentami jest zgodna z misją szpitala .
2. W zakładzie zorganizowany jest całodobowy system opieki nad pacjentem.
3. W ciągu pierwszych 24 godzin pobytu pacjenta w szpitalu, pielęgniarka ustala i dokumentuje indywidualny plan opieki.
4. Zbierając dane o pacjencie, pielęgniarki/opiekunowie  uwzględniają kategorię opieki.
5. Przyjęty w zakładzie model opieki pielęgniarskiej, zapewnia indywidualne i holistyczne podejście do problemów pacjenta : - każdy pacjent będzie objęty opieką kompleksową, - pielęgniarki i położne ponoszą indywidualną odpowiedzialność za zaplanowane i zrealizowane działania, - u każdego pacjenta będą rozpoznane potrzeby w zakresie funkcjonowania fizycznego, psychicznego i społecznego, - u każdego pacjenta, u którego stwierdzono potrzebę zapewnienia pełnej opieki, będzie prowadzony kompleksowy proces pielęgnowania, w ramach którego będzie ustalona : a) szczegółowa diagnoza pielęgniarska b) plan opieki oraz sposób jego realizacji.
6. U każdego pacjenta są rozpoznawane potrzeby w zakresie wychowania zdrowotnego i uwzględniane w planie opieki.
7. U każdego pacjenta są rozpoznawane potrzeby pomocy w realizacji programu rehabilitacyjnego.
8. U każdego pacjenta plan pielęgnowania jest systematycznie oceniany i realizowany wg wyznaczników.
9. Realizowane w zakładzie programy opieki pielęgniarskiej są zintegrowane ze świadczeniami profilaktycznymi, diagnostycznymi i terapeutyczno - rehabilitacyjnymi.
10. U każdego pacjenta są oceniane wyniki pielęgnowania - /indywidualna karta pacjenta, raport pielęgniarski, tablica w dyżurce pielęgniarek/.
11. Przebieg procesu pielęgnowania jest udokumentowany na bieżąco przez pielęgniarki, w dokumentacji pielęgniarskiej zakładu.
12. Każdy pacjent zna pielęgniarkę /opiekuna opiekującą się nim na danym dyżurze .
13. Raporty pielęgniarskie łączone są z pielęgniarską wizytą na salach chorych.
14. Po odbytych raportach i zorientowaniu się co do stanu obłożenia i zdrowia pacjentów / kategorii chorych / pielęgniarka oddziałowa zgłasza do pielęgniarki naczelnej zapotrzebowanie na kadrę pielęgniarską.
15. W szpitalu zarządzeniem dyrektora została określona norma obsady pielęgniarek i położnych na podstawie Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21.12.1999 r.
16. Grafiki dyżurów pielęgniarskich są opracowane zgodnie z potrzebami pacjentów.
17. Pielęgniarki realizując swoje zadania, przestrzegają Karty Praw Pacjenta.
18. Pielęgniarki zapewniają poufny charakter dokumentacji pacjenta.
19. Krewni, opiekunowie są włączeni w opiekę nad chorym. Są informowani o jego stanie zdrowia / na życzenie chorego / i planie opieki.
20. Każdy pacjent wypisany ze szpitala, otrzyma od pielęgniarki informacje dotyczące samo opieki, broszury, oraz przykłady diet.

 

Zadania opiekuna medycznego dotyczące opieki nad pacjentem hospitalizowanym.

• pomoc przy wykonywaniu czynności higienicznych
• pomoc przy obcinaniu paznokci
• dbanie o przybory toaletowe i sprzęt własny pacjenta
• dokładne osuszanie ciała
• dbanie o czystość bielizny osobistej i pościelowej
• usuwanie wszystkich zbędnych odpadów (chusteczki,okruchy)
• mycie naczyń (kubek,sztućce)
• dbanie o mikroklimat na sali(wietrzenie)
• przygotowywanie posiłku ,aby był ciepły i odpowiednio rozdrobniony
• dbanie o to, aby pacjent ,ktory może wstać zawsze spożywał posiłki przy stole, a nie w łóżku
• zapewnianie pomocy przy wstawaniu i zmianie pozycji w łóżku
  
• asystowanie przy wychodzeniu do łazienki czy toalety.

 

Przyjęcie chorego w oddział szpitalny.

Czynności wykonywane przez pielęgniarkę w oddziale:

1. Przyjęcie pacjenta od pielęgniarki z IP przez pielęgniarkę z oddziału.
2. Przedstawienie się pacjentowi i jego rodzinie z nazwiska i imienia oraz pełnionej funkcji.
3. Sprawdzenie dokumentacji pacjenta - kompletność.
4. Powiadomienie lekarza o przyjęciu i uzgodnienie miejsca na sali (zgodnie z imiennym skierowaniem lekarza).
5.Angażowanie do pracy personel pomocniczy -opiekunów medycznych.
6. Poinformowanie pacjenta o konieczności zgłaszania wszelkich dolegliwości bólowych, kłopotów, innych potrzeb w czasie pobytu.
7. Założenie dokumentacji pielęgniarskiej - historii pielęgnowania.
8. Ustalenie indywidualnego planu opieki pielęgniarskiej w zależności od stanu zdrowia i potrzeb pacjenta, wpisanie chorego w dokumentację oddziału.
9.Przygotowanie i pobranie badań laboratoryjnych wg obowiązującego w oddziale schematu.
10. Przyjęcie i wykonanie zleceń lekarskich wg indywidualnej karty zleceń.
11. Zgłoszenie do kuchni szpitalnej odpowiedniej diety.
12. Zapewnienie choremu indywidualnego kontaktu z personelem.


Obowiązki opiekuna medycznego względem pacjenta nowo przyjętego w oddział:

• Zaprowadzenie pacjenta na salę:
  -wskazanie łóżka i dopasowanie jego wysokości do potrzeb pacjenta;
  -zapoznanie z innymi pacjentami;
• Zapoznanie z topografią oddziału;
• Zapoznanie z regulaminem wewnętrznym;
• Zapoznanie z kartą praw pacjenta;
• Podanie możliwości kontaktu telefonicznego z rodziną; godzin odwiedzin,numeru telefonu szpitala, adresu szpitala;
• Podanie godzin wizyt duszpasterskich;
• Podanie godzin wizyt lekarskich,posiłków i zmian personelu;
• Dostosowanie ustawienia stolika, tak ,aby był on funkcjonalny;
• Pomaganie pacjentowi w układaniu rzeczy osobistych,tak ,aby dostęp do nich sprawiał pacjentowi jak najmniej problemów
• Sprawdzenie czy pacjent ma wszystkie niezbedne rzeczy:piżamę,kapcie,ręczniki,przybory toaletowe,sztućce, szklankę;
• Objaśnienie jak korzystać z dzwonka w celu przywołania personelu;
• Wskazanie miejsca,gdzie znajduje się węzeł sanitarny;
• Wskazanie gdzie znajduje się:

1. dyżurka pielęgniarek,
2. dyżurka lekarska,
3. gabinet pielęgniarki oddziałowej,
4. gabinet lekarski,
5. gabinet ordynatora,
6. gabinet zabiegowy,
7. stołówka,
8. kuchenka oddziałowa,
9. sala telewizyjna,
10. pracownie rehabilitacji itp.

Przyjęcie chorego do szpitala

Pacjenci, zgłaszający się do szpitala mogą być przyjmowani:

1. w trybie planowym
2. w trybie nieplanowym ze skierowaniem lub bez skierowania
3. w trybie nagłym .
ODMOWA PRZYJĘCIA DO SZPITALA
W przypadku odmowy przyjęcia pacjenta do szpitala lekarz I.P:

• udziela pacjentowi wskazówek dotyczących dalszego postępowania i leczenia
• wydaje pacjentowi kartę informacyjną I.P.
• w przypadku, gdy pacjent nie wyraża zgody na pozostanie w szpitalu i odmawia podpisania stosownego oświadczenia, lekarz I.P. dokonuje zapisu w dokumentacji medycznej.

PACJENCI PRZYJMOWANI DO SZPITALA POWINNI POSIADAĆ:

• przybory toaletowe
• ręczniki
• piżamę i kapcie
• bieliznę osobistą
• sztućce.

Pielęgniarka w Izbie Przyjęć:

1. w chwili przybycia chorego do Izby Przyjęć gromadzi dane o pacjencie ze wszystkich możliwych i dostępnych źródeł;
2. rozpoznaje stan bio - psycho - społeczny chorego i formułuje diagnozę;
3. powiadamia lekarza dyżurnego o przybyciu chorego;
4. utrzymuje ciągły kontakt interpersonalny z pacjentem i/ lub jego rodziną;
5. zapoznaje chorego i/ lub jego rodzinę z regulaminem szpitala i jego topografią, prawami pacjenta oraz możliwością odwiedzin;
6. zakłada obowiązującą dokumentację -historię choroby itp.
7. przeprowadza wywiad epidemiologiczny;
8. wykonuje EKG, pomiar RR i tętna;
9. wykonuje zlecenia dodatkowe -badanie krwi,RTG itp.
   
10. istotne problemy pielęgnacyjne przekazuje w obecności chorego pielęgniarce w oddziale.

Każdy człowiek przyjmowany do szpitala odczuwa strach przed nieznanym ,co powoduje zachwianie jego poczucia bezpieczeństwa.Pod wpływem lęku pacjent może zachowywać się niezrozumiale ,pojawiają się takie reakcje , jak:

• lęk,
• agresja,
• płacz,
• nadmierna gestykulacja,
• nerwowość ,
• apatia,
• zagubienie.

Opiekun medyczny odgrywa bardzo ważną rolę w chwili przyjęcia pacjenta do szpitala .Jest często pierwszym przedstawicielem  personelu,z jakim spotyka się pacjent i jego rodzina.Wpływa postawą ,zachowaniem i podejmowanym  działaniami na wizerunek placówki.Obecność opiekuna medycznego przy pacjencie od chwili przyjęcia do szpitala zwiększa u pacjenta poczucie bezpieczeństwa i ułatwia adaptację do warunków szpitalnych.
Pielęgniarka z izby przyjęć może zlecić opiekunowi wykonanie toalety lub kąpieli już w IP.Podczas wykonywania toalety opiekun medyczny obserwuje sprawność pacjenta i odnotowuje  spostrzeżenia w karcie wywiadu.
Opiekun pomaga pacjentowi spakować rzeczy ,których nie powinien on zabrać do szpitala i przekazuje je rodzinie lub do depozytu szpitalnego. Opiekun również zaprowadza  lub zawozi pacjenta na wskazany oddział.
Pacjenci przyjmowani w trybie planowym:
1. Pacjent zgłaszający się do rejestracji Izby Przyjęć podaje skierowanie do szpitala oraz dokumenty potwierdzające dane osobowe /dowód osobisty ewentualnie paszport, dokument potwierdzający ubezpieczenie oraz przynależność do oddziału NFZ, a dla obcokrajowców rodzaj i numer karty pobytu oraz numer identyfikacyjny Unii Europejskiej/.
2. Pacjent podaje dane osoby, której można udzielić informacji o jego pobycie w szpitalu i stanie zdrowia.
3. Pacjent lub jego przedstawiciel ustawowy potwierdza podpisem zgodę na hospitalizację oraz zgodę na udzielanie informacji o jego pobycie, stanie zdrowia i udostępnianie dokumentów lub oświadczenie o nieudzielaniu powyższych informacji.
4. Pacjent kierowany jest do przebieralni, gdzie osoba uprawniona dokonuje spisu w dwóch egzemplarzach rzeczy pacjenta - jeśli zostawia je w Szpitalnym Magazynie Ubraniowym. Jeden egzemplarz otrzymuje pacjent, drugi załączony jest do pozostawionych rzeczy.
5. Sanitariusz/ka lub opiekun/ka  zabiera z rejestracji historię choroby i odprowadza/zawozi pacjenta do oddziału.
6. Sanitariusz/ka lub opiekunka przekazuje pacjenta i jego dokumentację personelowi oddziału.

Pacjenci przyjmowani w trybie nagłym:
1. W pierwszej kolejności zaopatrywani są pacjenci w stanie bezpośredniego zagrożenia życia.
2. Lekarz I.P. zobowiązany jest do natychmiastowej oceny stanu zdrowia i podjęcia działań zależnych od tej oceny.
3. W przypadku pacjenta nieprzytomnego(oznaczony jako NN) lub pacjenta, z którym nie jest możliwe uzyskanie dwustronnego kontaktu logicznego, decyzję dotyczącą postępowania z pacjentem /hospitalizacja, transport do innego ośrodka, diagnostyka inwazyjna, zabieg operacyjny/ podejmowane są przez lekarza I.P. lub zespół lekarzy zgodnie z najlepszą wiedzą i aktualnymi standardami medycznymi odnoszącymi się rozpoznania choroby ustalonego lub prawdopodobnego /z wyłączeniem art 4 Ustawy o zawodzie lekarza - dotyczy stanu zagrożenia życia/.
4. Lekarz dyżurny zleca przyjęcie pacjenta do oddziału.
5. Czynności rejestracyjne wykonywane są po wykonaniu czynności medycznych.
6. W przypadku pozostawienia w I.P. rzeczy pacjenta nieprzytomnego wykonywany jest ich spis oraz przekazanie tych rzeczy do magazynu szpitalnego. Rzeczy wartościowe przekazywane są do depozytu.
  

Potrzeby człowieka chorego

Teoria hierarchii potrzeb Maslowa zakłada, że niezaspokojenie potrzeb niższego rzędu (potrzeby fizjologiczne, bezpieczeństwa) uniemożliwia zaspokojenie potrzeb wyższego rzędu. Człowiek chory, jeśli w dodatku zagrożone jest jego zdrowie i życie, traci zainteresowanie osiągnięciem prestiżu społecznego,a skupia się na zdrowiu  i chorobie.

Człowiek chory chciałby :

• być otoczony troskliwą opieką ,
• być godnie traktowany przez personel medyczny ,
• czuć się bezpiecznie,
• być docenionym, zwłaszcza przez najbliższych,
• mieć możliwość decydowania o sobie, o niektórych badaniach i zabiegach,
• być akceptowanym ze swoją chorobą czy niepełnosprawnością ,
• nie być obcym, odrzuconym ,przynależeć do stowarzyszeń osób z tą samą chorobą ,
• być potrzebny innym ludziom -nieraz współtowarzyszom choroby ,
• rzetelnej informacji o swojej chorobie , jej skutkach i następstwach ,
• mieć jakiś cel w życiu, poczucie sensu własnego życia.

Opiekun medyczny musi umieć rozróżniać potrzeby według ich hierarchii ważności . Należy po zapoznaniu się ze stanem pacjenta -określić jego potrzeby -od najważniejszych do mniej ważnych i zaspakajać je w tej kolejności ,aby potrzeby najważniejsze dla zdrowia i życia były zaspakajane jako pierwsze.

Potrzeby człowieka wg Murraya.

Murray określa potrzebę jako działającą w mózgu siłę fizykochemiczną, która organizuje percepcję, i określone grupy reakcji autonomicznych, słownych i motorycznych, wyobrażeniowych w celu zmiany sytuacji napięcia.
Cechy potrzeb
Potrzeba to:

• specyficzna tendencja aktywności jednostki
• typowy zespół reakcji motorycznych, werbalnych, autonomicznych i wyobrażeniowych
• specyficzny kierunek uwagi i zainteresowań
• specyficzne emocje
• specyficzne reakcje

Murray wyróżnił 27 potrzeb psychicznych:

• potrzebę bezpieczeństwa jako tendencję do unikania psychicznego urazu
  • ze strony innych
  • we własnych oczach
• potrzebę poniżania się
• potrzebę wyczynu
• potrzebę stowarzyszenia się, afiliacji
• potrzebę agresywności
• potrzebę autonomii
• potrzebę kompensacji
• potrzebę uległości
• potrzebę usprawiedliwiania się
• potrzebę dominowania
• potrzebę uzewnętrzniania swojej osobowości i ekshibicjonizmu
• potrzebę żywienia i opiekowania się
• potrzebę porządku
• potrzebę zabawy
• potrzebę odrzucania i izolacji
• potrzebę przyjemnych doznań zmysłowych
• potrzebę seksualną
• potrzebę doznawania opieki i oparcia
• potrzebę rozumienia
• potrzebę nabywania
• potrzebę poznawczą
• potrzebę tworzenia
• potrzebę informowania innych
• potrzebę doznawania aprobaty i uznania ze strony innych
• potrzebę zatrzymywania

Murray nie uważał, że jest to zamknięta, wyczerpana lista potrzeb jednostki. Każda jednostka według niego charakteryzuje się również potrzebami indywidualnymi, niepowtarzalnymi.

Potrzeby człowieka.Hierarchia potrzeb wg Abrahama Maslowa

Potrzeba psychiczna, motywacja to stan osoby doznającej poczucie niespełnienia (napięcie motywacyjne), czyli frustrację potrzeb, działający jako czynnik motywujący, skłaniający zatem jednostkę do aktywności, które mogą tę potrzebę zaspokoić.
Inaczej - odczuwalny brak czegoś, który powoduje, że podejmuje się działania zmierzające do zapełnienia tego braku. Z potrzebami wiąże się pozytywna lub negatywna charakterystyka afektywna . Niezaspokojenie potrzeb niższego rzędu powoduje niemożność zaspokojenia potrzeb wyższego rzędu.
Pojęcie potrzeba jest wyrażeniem mylnie używanym zamiennie z pojęciami popęd bądź instynkt .
Potrzeby ludzkie to przejaw zależności człowieka od otoczenia. Część z nich ma charakter obiektywny - jak potrzeba pożywienia. Potrzeby obiektywne pociągają za sobą kształtowanie się potrzeb subiektywnych - skomplikowanego systemu zmian, jakie zachodzą w człowieku w sytuacji, gdy jego potrzeby obiektywne nie są zaspokojone. Brak zaspokojenia potrzeby wprowadza jednostkę w stan napięcia psychicznego, stanowiącego często motyw do działania w kierunku zaspokojenia potrzeby.
Potrzeby biologiczne są związane ze strukturą organizmu ludzkiego; ich zaspokojenie jest niezbędne do utrzymania organizmu przy życiu. Potrzeby społeczne odzwierciedlają fakt zależności człowieka od innych ludzi - potrzeba miłości, uznania, przynależności do grupy. Potrzeby kulturalne są wyrazem zależności człowieka od wytworów kultury materialnej (potrzeba mieszkania, lodówki, samochodu) a także wytworów kultury duchowej (potrzeba książki, filmu, sztuki teatralnej). Potrzeby instrumentalne są związane z realizacją określonych celów czy wykonywaniem pewnych zadań (potrzeba młotka do wbicia gwoździa); znikają w momencie osiągnięcia celu.

Nasilenie potrzeb i sposób ich zaspokajania różni się u poszczególnych osób oraz może się zmieniać z wiekiem. Potrzeby wyższego rzędu pojawiają się stopniowo wraz z rozwojem człowieka. Indywidualizacji podlega również sama hierarchia potrzeb. Człowiek może zrezygnować z zaspokojenia potrzeby dominacji, jeżeli zgodnie z jego przekonaniami wywyższanie się ponad innych jest nieetyczne. Hierarchia potrzeb może być uzależniona także od typu osobowości. Ludzie o temperamencie choleryka będą mieli szczególnie rozbudowaną potrzebę dominacji, która zrekompensuje im niezaspokojenie potrzeby samorealizacji. Dla melancholika o dużej sile przeżyć emocjonalnych ważniejsze od prestiżu będą potrzeby estetyczne .

Klasyfikacja potrzeb wg Abrahama Maslowa
Postawił on hipotezę, że człowiek w swoim działaniu dąży do zaspokojenia zespołu potrzeb, zaś potrzeby te tworzą logiczną hierarchię .

 
Potrzeby fizjologiczne :
 

• potrzeba jedzenia i pragnienia,

 

• potrzeba odpoczynku ,snu,

 

• potrzeba przyjemnych doznań zmysłowych ,

 

• potrzeba seksualna,

 

• potrzeba przedłużenia gatunku .

 

Potrzeby bezpieczeństwa wyrażają się unikaniem tego, co może przynieść śmierć lub cierpienie :

• potrzeba zależności,

• potrzeba opieki i oparcia,

• potrzeba braku lęku,

• potrzeba ładu,

• potrzeba dachu nad głową,

• potrzeba ochrony przed krzywdą fizyczną i emocjonalną,

• potrzeba dbania o zdrowie.

 

Potrzeby afiliacji (przynależności i miłości, akceptacji, afirmacji); ich zaspokojenie rzutuje na sposób widzenia świata, występują w dążeniach przezwyciężenia osamotnienia, alienacji :
 

• potrzeba miłości,

• potrzeba akceptacji ze strony innych osób,

• potrzeba przyjaźni,

• potrzeba porozumiewania się.

 

Potrzeby szacunku i uznania :
 

• potrzeba potęgi,

• potrzeba wyczynu,

• potrzeba wolności,

• potrzeba respektu i uznania innych,

• potrzeba dobrego statusu społecznego,

• potrzeba sławy,

• potrzeba dominacji,

• potrzeba niezależności,

• potrzeba szacunku dla samego siebie,

• potrzeba szacunku ze strony innych.

 

Potrzeby samorealizacji
znajdują się na samym szczycie hierarchii. Nie można jej zaspokoić. Człowiek wyznacza cele,ale najważniejsze jest nie osiągnięcie ich, a samo dążenie:

• potrzeba rozwoju osobistego,

• potrzeba odnoszenia sukcesów,

• potrzeba awansu w pracy,

• dążenie do rozwoju możliwości,

• dążenie do realizacji celu.

Oprócz wymienionych pięciu potrzeb, Maslow wyróżnił również tzw. potrzeby dodatkowe. Przez potrzeby dodatkowe należy rozumieć takie, które mogą ujawniać się tylko u niektórych ludzi. Dla przykładu mogą to być potrzeby wiedzy, czy też potrzeby estetyczne. Zdaniem Maslowa trudno jest o nich cokolwiek powiedzieć, gdyż nie zostały jeszcze dogłębnie poznane, ale można próbować wiązać je z potrzebami samorealizacji.
Maslow zwrócił uwagę na dwie interesujące sprawy w związku z tymi potrzebami. Po pierwsze, jeśli jest zagrożona jedna z silniejszych potrzeb, podrywamy się by jej bronić. Np. nie martwimy się o swoja pozycję, jeśli głodujemy. Po drugie, zaspokojona potrzeba przestaje działać motywacyjnie. Gdy pewien obszar potrzeb ulega zaspokojeniu dana osoba zaczyna uświadamiać sobie występowanie innego zbioru potrzeb. Te z kolei zaczynają ją motywować.
 
Muszą być zaspokojone przede wszystkim potrzeby niższego rzędu, aby było możliwe zaspokojenie potrzeb wyższego rzędu.

Maslow uważał, że niemożliwe jest pełne zaspokojenie wszystkich potrzeb przez człowieka, gdyż jego rozwój jest nieograniczony.

 

poziom	potrzeby	cechy sytuacji odpowiadające potrzebom
1. samorealizacji	- rozwijania swojego potencjału, zdolności, talentów, zainteresowań -cel w życiu	- osiągnięcia - możliwości rozwoju zainteresowań - akceptacja dla kreatywności - dostrzeganie zintegrowanych celowych działań - wiara w siebie zajmowanie stanowiska w różnych sprawach
2. uznania i szacunku	- uznanie we własnych oczach i oczach innych - potrzeba prestiżu, znaczenia, - potrzeba niezależności	- samodzielność myślenia i działania, - sprawiedliwość w postępowaniu
3. przynależności i miłości	- uzyskiwania aprobaty, akceptacji, miłości, przyjaźni - potrzeba tożsamości	Zwiększa poczucie własnej wartości - przyjazne otoczenie - pozytywny klimat emocjonalny - poczucie więzi /od najbliższych ludzi/
4. bezpieczeństwa fizycznego i psychicznego	- stabilizacji - stałości - bezpieczeństwa	- zagrożenie zdrowia ze strony choroby -lęk w ciemności -lęk przed nieznanym
5. fizjologiczna /BIOLOGICZNA/	- pożywienia, -snu, -oddychania, - wypoczynku, -ruchu, - ciszy, -wydalania, -nie doznawania bólu